ගර්භණී කාලය කියන්නේ කාන්තාවකගේ ජීවිතයේ විශාල ශාරීරික හා මානසික වෙනස්කම් රැසක් සිදුවන කාලයක්. මේ කාලයේදී බිරිඳකට අවශ්‍ය වන්නේ පෝෂ්‍යදායී ආහාර, වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර සහ විවේකය පමණක්ම නොවෙයි. ඇයට ආදරය, අවබෝධය, ආරක්ෂාව සහ මානසික සහායත් අවශ්‍යයි.
නමුත් සමහර අවස්ථාවලදී සැමියා හිතාමතා නොවුණත් කියන ඇතැම් වචන නිසා බිරිඳගේ සිත රිදෙන්න පුළුවන්.
“මම කිව්වේ නිකම්නේ” කියලා සැමියාට හිතුණත්, ඒ වචන බිරිඳට දැනෙන ආකාරය වෙනස් වෙන්න පුළුවන්.
ඒ නිසා ගර්භණී බිරිඳක් සමඟ කතා කරන විට සැමියෙකු සැලකිලිමත් විය යුතු වචන 7ක් සහ ඒ වෙනුවට භාවිත කළ හැකි ආදරණීය වචන ගැන දැනගනිමු.
ගර්භණී සමයේදී ශාරීරික අපහසුතා, වෙහෙස, නින්දේ වෙනස්කම් සහ හෝමෝන වෙනස්වීම් නිසා ඇතැම් කාන්තාවන්ගේ හැඟීම්වල වෙනස්කම් ඇති වෙන්න පුළුවන්. එසේම දරු ප්‍රසූතිය සහ අනාගතය ගැන ඇතිවන කනස්සල්ලත් ඒ සඳහා බලපාන්න පුළුවන්.
එවැනි අවස්ථාවක බිරිඳ අඬන විට හෝ සිත රිදුණු විට “ඔයා ඕනෑවට වඩා සංවේදීයි” කියන එකෙන් ඇයට තමන්ගේ හැඟීම් වැරදි බවක් දැනෙන්න පුළුවන්.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“ඔයාට දැන් මොනවාද දැනෙන්නේ කියලා මට කියන්න. මම අහගෙන ඉන්නම්.”
සෑම ගැටලුවකටම ක්ෂණික විසඳුමක් ලබාදෙන්න අවශ්‍ය නැහැ. සමහර විට ඇයට අවශ්‍ය වන්නේ තමන් කියන දේ නිහඬව අසා සිටින කෙනෙක් පමණයි.
සැබෑවටම බොහෝ කාන්තාවන් ගර්භණී වෙනවා. නමුත් සෑම කාන්තාවකගේම අත්දැකීම එක සමාන නැහැ.
කෙනෙකුට පහසුවෙන් ගතවන කාලයක් තවත් කෙනෙකුට දැඩි ඔක්කාරය, වමනය, අධික වෙහෙස, නින්ද නොයාම හෝ වෙනත් අපහසුතා ඇති කරන කාලයක් වෙන්න පුළුවන්.
අනෙක් අයටත් මෙය සිදුවන බව කියමින් බිරිඳගේ අපහසුතා සුළු කොට සැලකීම සුදුසු නැහැ.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“ඔයාට මේ දවස්වල අමාරුයි කියලා මට තේරෙනවා. මම ඔයාට උදව් කරන්න මොනවාද කරන්න ඕනෑ?”
ඇයට අවශ්‍ය දේ අහන්න. ගෙදර වැඩවලින් කොටසක් භාරගන්න. අවශ්‍ය විට විවේක ගැනීමට ඉඩ දෙන්න.
ගර්භණී බිරිඳක් දරුවාගේ සෞඛ්‍යය ගැන කනස්සල්ලෙන් සිටින විට, වෛද්‍ය පරීක්ෂණයක් ගැන බියෙන් සිටින විට හෝ දරු ප්‍රසූතිය ගැන ප්‍රශ්න කරන විට ඇගේ බිය නොසලකා හරින්න එපා.
“ඕවා හිතේ මවාගන්න දේවල්” හෝ “කිසිම දෙයක් වෙන්නේ නැහැ” කියලා සහතික කිරීමෙන් ඇගේ කනස්සල්ල සම්පූර්ණයෙන්ම පහව යන්නේ නැහැ.
ඇය බිය වන දේ ගැන සන්සුන්ව කතා කරන්න. අවශ්‍ය නම් වෛද්‍යවරයාගෙන් කරුණු පැහැදිලි කරගැනීමට ඇය සමඟ යන්න.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“ඔයාට බයක් දැනෙන එක මට තේරෙනවා. අපි මේ ගැන වෛද්‍යවරයාගෙන් හරියටම අහලා දැනගමු.”
මෙයින් ඇයට තනිවම සියල්ල දරාගත යුතු නැති බව දැනෙන්න පුළුවන්.
ගර්භණී සමයේදී කාන්තාවකගේ ශරීරයේ බොහෝ වෙනස්කම් සිදුවෙනවා.
බර වැඩිවීම, බඩ විශාල වීම, සමේ වෙනස්කම්, කුරුලෑ ඇතිවීම, මුහුණේ හෝ ශරීරයේ ඉදිමීම් සහ වෙනත් වෙනස්කම් ඇයට තම පෙනුම ගැන අලුත් හැඟීම් ඇති කරන්න පුළුවන්.
ඇතැම් කාන්තාවන් මේ වෙනස්කම් ගැන සතුටු වුණත් තවත් අයට තමන්ගේ ශරීරය ගැන විශ්වාසය අඩු වෙන්න පුළුවන්.
එවැනි අවස්ථාවක ඇගේ පෙනුම විහිළුවට ලක් කිරීම හෝ අනෙක් කාන්තාවන් සමඟ සැසඳීම ඇගේ සිත රිදවිය හැකියි.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“ඔයාට මේ කාලයේ වෙනස්කම් ගොඩක් සිද්ධ වෙනවා. ඒ හැම දෙයක්ම අතරේ ඔයා ගැන මම සැලකිලිමත්. ඔයාට මොනවා දැනුණත් මට කියන්න.”
ඇගේ පෙනුම ගැන පමණක් නොව, ඇය කරන උත්සාහය, ධෛර්යය සහ දරුවා වෙනුවෙන් ගන්නා සැලකිල්ලත් අගය කරන්න.
ගර්භණී බිරිඳකට කලින් කළ හැකිව තිබූ බොහෝ දේ මේ කාලයේදී අපහසු වෙන්න පුළුවන්.
දිගු වේලාවක් සිටගෙන සිටීම, ගෙදර වැඩ කිරීම, ආහාර පිසීම, වෙළෙඳසැලට යාම හෝ දෛනික කටයුතු පවා ඇතැම් දිනවල ඇයට අපහසු විය හැකියි.
ඇය කලින් වගේ වැඩ නොකරන බව දැකීමෙන් ඇය කම්මැළි බව තීරණය කරන්න එපා.
ගර්භණී සමයේ ඇතිවන වෙහෙස සහ වෙනත් අපහසුතා සැබෑ අත්දැකීම්. එමෙන්ම දැඩි හෝ අසාමාන්‍ය වෙහෙසක් තිබේ නම් එයට වෛද්‍ය හේතුවක් තිබේදැයි සොයා බැලීමත් වැදගත්.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“අද ඔයාට ටිකක් මහන්සි වගේ. ගෙදර වැඩ ටික මම කරගන්නම්. ඔයා විවේක ගන්න.”
ගෙදර වැඩ කිරීම බිරිඳට කරන උපකාරයක් පමණක් නොවෙයි. පවුලේ වගකීම් දෙදෙනාම බෙදාගැනීමක්.
සැමියාටත් රැකියාව, ආර්ථික වගකීම් සහ වෙනත් මානසික පීඩන තිබෙන්න පුළුවන්. ඒවාත් වැදගත්. නමුත් තමන්ගේ වෙහෙස පැහැදිලි කිරීම සඳහා බිරිඳගේ අපහසුතා සමඟ තරගයක් ඇති කරගැනීම සම්බන්ධතාවයට හානි කළ හැකියි.
දෙදෙනාගේම වෙහෙස පිළිගන්නා අතර, මේ කාලයේ බිරිඳට අවශ්‍ය විශේෂ සහාය ලබාදිය හැකියි.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“අපි දෙන්නටම මහන්සියි. අපි වැඩ ටික බෙදාගමු. ඔයාට පහසු වෙන්න මට කරන්න පුළුවන් දේ මොකක්ද?”
බිරිඳගේ වෛද්‍ය හමුවීම්වලට සහභාගි වීම, අවශ්‍ය දේවල් සූදානම් කිරීම, ආහාර පිළියෙළ කිරීම සහ ඇයට විවේක ගැනීමට ඉඩ සැලසීම වැනි සරල දේවල් විශාල සහනයක් වෙන්න පුළුවන්.
දරුවා ලැබීම සතුටුදායක අත්දැකීමක් විය හැකි නමුත්, දරු ප්‍රසූතියෙන් පසු ජීවිතය අභියෝග රහිත එකක් වෙන්නේ නැහැ.
මවට ශාරීරිකව සුවය ලැබීමට කාලය අවශ්‍ය වෙනවා. මව්කිරි දීමේ අපහසුතා, නින්ද අඩුවීම, අලුත් වගකීම් සහ මානසික වෙනස්කම් ඇති වෙන්න පුළුවන්.
එබැවින් දරුවා ලැබුණු පසු සියල්ල ස්වයංක්‍රීයව හොඳ අතට හැරෙන බව කියනවා වෙනුවට, ඉදිරියේදී ඇයට ලබාදෙන සහාය ගැන දැන්ම කතා කරන්න.
ඒ වෙනුවට මෙහෙම කියන්න.
“බබා ලැබුණාට පස්සෙත් අපි මේ ගමන එකට යමු. ඔයාට විවේක ගන්න, සුවය ලබන්න සහ බබා එක්ක කාලය ගත කරන්න මම උදව් කරන්නම්.”
මව්පදවිය කියන්නේ මවගේ පමණක් වගකීමක් නොවෙයි. දරුවා රැකබලා ගැනීමේදී පියාගේ සක්‍රීය සහභාගිත්වයත් ඉතා වැදගත්.
—
සැමියෙකුට මතක තබාගන්න වැදගත් කරුණු 5ක්
1. බිරිඳගේ හැඟීම්වලට සවන් දෙන්න. ඒවා වහාම නිවැරදි කිරීමට හෝ විසඳීමට උත්සාහ කිරීම අවශ්‍ය නැහැ.
2. ඇයට අවශ්‍ය උපකාරය කුමක්දැයි විමසන්න. “මම මොනවා කරන්නද?” කියන ප්‍රශ්නය ඉතා වටිනායි.
3. වෛද්‍ය හමුවීම් සහ ගර්භණී සමයේ සූදානම් කිරීම් සඳහා හැකි තරම් සහභාගි වන්න.
4. බිරිඳගේ ශරීරය, හැඟීම් හෝ අපහසුතා වෙනත් කාන්තාවන් සමඟ සසඳන්න එපා.
5. ඇගේ මානසික තත්ත්වය දිගින් දිගටම නරක අතට හැරෙනවා නම්, දැඩි කනස්සල්ලක් තිබේ නම් හෝ දෛනික ජීවිතයට බාධා වන තරම් දුකක් තිබේ නම් වෛද්‍ය සහාය ලබාගැනීමට ඇයට උපකාර කරන්න.
ගර්භණී සමයේ මානසික පීඩනය හෝ දුක ඇතිවීම සෑම විටම හෝමෝන නිසා පමණක් සිදුවන දෙයක් නොවෙයි. එය නොසලකා හැරිය යුතුත් නැහැ. අවශ්‍ය විට නිසි වෛද්‍ය සහ මානසික සෞඛ්‍ය සහාය ලබාගැනීම වැදගත්.
ඔබේ බිරිඳ මේ කාලයේදී වෙනස් වී ඇති බව ඔබට පෙනෙන්න පුළුවන්. නමුත් ඒ වෙනස්කම් අතරින් ඇය ගමන් කරන්නේ තමන්ගේ ශරීරය තුළ තවත් ජීවිතයක් වර්ධනය වන විශාල අත්දැකීමක් හරහායි.
ඇයට හැමවිටම ශක්තිමත්ව සිටින්න බැහැ. හැම දවසකම සතුටින් සිටින්නත් බැහැ. සමහර දිනවල ඇයට බිය දැනෙන්න පුළුවන්. සමහර දිනවල කිසිවක් කිරීමට ශක්තියක් නැති වෙන්න පුළුවන්.
එවැනි දිනවල ඔබේ වචන ඇයට සැනසීමක් වෙන්නත් පුළුවන්, තවත් බරක් වෙන්නත් පුළුවන්.
ඒ නිසා ඇයගේ ගැටලු සුළු කොට නොසලකා, ඇයට සවන් දෙන්න. ඇය වෙනුවෙන් පමණක් නොව, ඇය සමඟ එක්ව මේ අලුත් ජීවිතයට සූදානම් වෙන්න.
මතක තබාගන්න 
දරුවෙකුට ආදරණීය පියෙකු වීම ආරම්භ වන්නේ දරුවා ඉපදුණු දවසේ පමණක් නොවෙයි. තම බිරිඳගේ සුවය, හැඟීම් සහ අවශ්‍යතා ගැන සැලකිලිමත් වන මේ කාලයේදීම එය ආරම්භ වෙනවා.
ඔබේ අදහසත් අපට කියන්න.
ගර්භණී කාලයේදී සැමියාගෙන් බිරිඳකට ලැබිය හැකි වටිනාම සහාය මොකක්ද කියලා ඔබ හිතන්නේ?
