අනාගත මවක් දැනගෙන සිටිය යුතු වැදගත් කරුණු මෙන්න!
දරුවෙකු මෙලොවට බිහි කිරීම කියන්නේ මවකගේ ජීවිතයේ අමතක නොවන, විශේෂ අත්දැකීමක්. ඒ සුන්දර අත්දැකීම ආරක්ෂිතව ගත කිරීමට නම් ගර්භණී කාලයේදී දරුවාගේ වර්ධනය ගැන සැලකිලිමත් වීම පමණක් නොව, ප්‍රසූතිය සිදුකරන රෝහල පිළිබඳවද කල්තියා තීරණයක් ගැනීම වැදගත්.
නමුත් ප්‍රසූතිය සඳහා රෝහලක් තෝරාගැනීමේදී බොහෝ දෙනා සැලකිලිමත් වන්නේ රෝහලේ නම, පෙනුම, පහසුකම් හෝ දුර ප්‍රමාණය ගැන පමණයි. ඒවා වැදගත් වුවත්, මවගේ සහ දරුවාගේ ආරක්ෂාවට සෘජුවම බලපාන තවත් කරුණු රැසක් තිබෙනවා.
ඔබේ ප්‍රසූතිය සඳහා සුදුසුම රෝහල තෝරාගැනීමේදී සැලකිලිමත් විය යුත්තේ මොනවාද?
- මවගේ ගර්භණී තත්ත්වයට ගැළපෙන රෝහලක්ද?
සෑම ගර්භණීභාවයක්ම එක සමාන නැහැ. ඇතැම් මව්වරුන්ට සංකූලතා නොමැතිව සාමාන්‍ය ප්‍රසූතියක් සිදුකිරීමට හැකි වුවත්, තවත් මව්වරුන්ට විශේෂ වෛද්‍ය අධීක්ෂණයක් අවශ්‍ය විය හැකියි.
උදාහරණ ලෙස,
- අධික රුධිර පීඩනය හෝ ගර්භණී කාලයේ ඇතිවන අධි රුධිර පීඩන තත්ත්ව
- දියවැඩියාව
- නිවුන් දරුවන් පිළිසිඳගෙන සිටීම
- කලින් ප්‍රසූතියේදී සංකූලතා ඇතිවීම හෝ සිසේරියන් සැත්කමක් සිදුකර තිබීම
- දරුවාගේ වර්ධනය සම්බන්ධ ගැටලු
- නොමේරූ දරු උපතක් සිදුවීමේ අවදානම
මෙවැනි තත්ත්වයක් තිබේ නම්, අවශ්‍ය විශේෂඥ වෛද්‍ය සේවා සහ හදිසි ප්‍රතිකාර පහසුකම් ඇති රෝහලක් තෝරාගැනීම විශේෂයෙන් වැදගත්. ඔබේ ගර්භණී තත්ත්වයට ගැළපෙන රෝහල කුමක්දැයි ඔබව පරීක්ෂා කරන ප්‍රසව හා නාරිවේද විශේෂඥ වෛද්‍යවරයාගෙන් හෝ ඔබේ ප්‍රදේශයේ පවුල් සෞඛ්‍ය සේවා නිලධාරිනියගෙන් උපදෙස් ලබාගන්න.
- හදිසි අවස්ථාවකදී ක්ෂණික ප්‍රතිකාර ලබාගත හැකිද?
ප්‍රසූතිය සැලසුම් කළ ආකාරයටම සිදුවේවි යැයි සහතිකයක් නැහැ. සාමාන්‍ය ප්‍රසූතියක් අතරතුර වුවද හදිසි සිසේරියන් සැත්කමක් හෝ වෙනත් හදිසි ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය විය හැකියි. එම නිසා රෝහල තෝරාගැනීමේදී පහත කරුණු ගැන විමසන්න.
- පැය 24 පුරා හදිසි ප්‍රසව සේවා තිබෙනවාද?
- අවශ්‍ය වූ විට හදිසි සිසේරියන් සැත්කමක් සිදුකළ හැකිද?
- නිර්වින්දන වෛද්‍ය සේවා ලබාගත හැකිද?
- රුධිර පාරවිලයනය අවශ්‍ය වුවහොත් ඒ සඳහා පහසුකම් තිබෙනවාද?
- මවට හෝ දරුවාට සංකූලතාවක් ඇති වුවහොත් විශේෂ ප්‍රතිකාර ලබාදිය හැකිද?
මෙම පහසුකම් රෝහලේ නමට හෝ ප්‍රසිද්ධියට වඩා වැදගත්ය.
- අලුත උපන් දරුවාට විශේෂ ප්‍රතිකාර ලබාදීමේ පහසුකම් තිබෙනවාද?
දරුවා උපත ලැබූ පසු හුස්ම ගැනීමේ අපහසුතා, නොමේරූ උපත හෝ අඩු උපත් බර වැනි තත්ත්ව ඇති වුවහොත් විශේෂ ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය විය හැකියි. එබැවින් රෝහලේ අලුත උපන් බිළිඳුන් සඳහා වන විශේෂ සත්කාර ඒකකයක් (Neonatal Unit) තිබෙනවාද, එහි පහසුකම් මොනවාද යන්න සොයා බලන්න. විශේෂයෙන් අවදානම් සහිත ගර්භණීභාවයක් තිබෙන මවක් නම්, නොමේරූ හෝ රෝගී අලුත උපන් දරුවන්ට අවශ්‍ය ප්‍රතිකාර එම රෝහලේදීම ලබාදිය හැකිද යන්න වෛද්‍යවරයාගෙන් විමසන්න. එවැනි පහසුකම් නොමැති නම්, අවශ්‍ය වූ විට දරුවා වෙනත් රෝහලකට මාරු කිරීමේ ක්‍රමවේදය කුමක්දැයි දැනගැනීමත් වැදගත්.
- 4. ප්‍රසූතිය සිදුකරන වෛද්‍ය කණ්ඩායම ගැන සැලකිලිමත් වන්න
රෝහලක ගොඩනැගිලි සහ උපකරණ පමණක් තිබීම ප්‍රමාණවත් නැහැ. ඒවා භාවිත කරමින් මවට සහ දරුවාට නිසි සත්කාර ලබාදෙන පුහුණු සෞඛ්‍ය කාර්ය මණ්ඩලයක් සිටීම අත්‍යවශ්‍යයි.
සොයා බැලිය යුතු කරුණු:
- අවශ්‍ය අවස්ථාවල ප්‍රසව හා නාරිවේද විශේෂඥ වෛද්‍ය සේවා ලබාගත හැකිද?
- ප්‍රසූතිය සිදුවන අවස්ථාවේ පුහුණු වින්නඹු සේවකයන් සහ හෙද කාර්ය මණ්ඩලය සිටිනවාද?
- දරුවාගේ තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කිරීමට සහ හදිසි අවස්ථාවකදී ප්‍රතිචාර දැක්වීමට පුහුණු කාර්ය මණ්ඩලයක් සිටිනවාද?
- අවශ්‍ය වුවහොත් ළමා රෝග විශේෂඥ වෛද්‍යවරයෙකුගේ සහාය ලබාගත හැකිද?
මෙහිදී සලකා බැලිය යුත්තේ විශේෂඥ වෛද්‍යවරයෙකුගේ නම පමණක් නොව, ඔබට ප්‍රසූතිය අවශ්‍ය වන අවස්ථාවේදී අදාළ සේවාව සැබැවින්ම ලබාගත හැකිද යන්නයි.
- මවට ගෞරවයෙන් සහ කරුණාවෙන් සලකනවාද?
ප්‍රසූතිය යනු ශාරීරිකව මෙන්ම මානසිකවද සංවේදී අවස්ථාවක්. වේදනාව, බිය, අවිනිශ්චිතභාවය සහ කනස්සල්ල ඇති විය හැකි මේ අවස්ථාවේදී මවට ආරක්ෂිත බවක් සහ විශ්වාසයක් දැනීම වැදගත්. රෝහලක් තෝරාගැනීමේදී මවගේ ගෞරවය, පෞද්ගලිකත්වය සහ කැමැත්තට ගරු කරනවාද යන්න සලකා බලන්න.
- වෛද්‍යවරුන් සහ කාර්ය මණ්ඩලය මවට පැහැදිලිව කරුණු කියා දෙනවාද?
- සිදුකිරීමට නියමිත පරීක්ෂණ හා ප්‍රතිකාර පිළිබඳව දැනුවත් කරනවාද?
- ප්‍රතිකාර සම්බන්ධ තීරණ ගැනීමේදී මවගේ අදහස්වලට සවන් දෙනවාද?
- පරීක්ෂණ සහ ප්‍රතිකාර සිදුකරන විට පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කරනවාද?
- ප්‍රසූතියේදී සහායකයෙකු ළඟ සිටීමට අවසර තිබෙනවාද යන්න විමසිය හැකිද?
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය නිර්දේශ කරන්නේ ප්‍රසූතියේදී කාන්තාවට ගෞරවයෙන් සැලකීම, පැහැදිලි සන්නිවේදනය සහ ඇයට සුදුසු සහාය ලබාදීමයි.
- සාමාන්‍ය ප්‍රසූතියට සහ සිසේරියන් සැත්කමට අදාළ සත්කාර ගැන දැනගන්න
බොහෝ මව්වරුන්ට සාමාන්‍ය ප්‍රසූතියක් සිදුකිරීමට බලාපොරොත්තුවක් තිබෙනවා. තවත් සමහර මව්වරුන්ට කලින් සිදුකළ සැත්කම් හෝ වෛද්‍ය හේතු නිසා විශේෂ සැලසුමක් අවශ්‍ය විය හැකියි. ඔබ රෝහලක් තෝරාගන්නා විට, වෛද්‍යමය වශයෙන් සුදුසු නම් සාමාන්‍ය ප්‍රසූතිය සඳහා සහාය ලබාදෙන ආකාරය ගැන විමසන්න. එසේම සිසේරියන් සැත්කමක් අවශ්‍ය වුවහොත් එය ආරක්ෂිතව සිදුකිරීමට අවශ්‍ය පහසුකම් තිබෙනවාද යන්නත් සොයා බලන්න.
හොඳම රෝහල කියන්නේ සෑම මවකටම සාමාන්‍ය ප්‍රසූතියක් හෝ සිසේරියන් සැත්කමක් නිර්දේශ කරන රෝහලක් නොවෙයි. මවගේ සහ දරුවාගේ තත්ත්වය අනුව සුදුසුම ක්‍රමය තෝරාගෙන අවශ්‍ය සත්කාර ලබාදෙන රෝහලයි.
- රෝහලේ පිරිසිදුකම සහ සනීපාරක්ෂාව ගැන බලන්න
මව සහ අලුත උපන් දරුවා ආසාදනවලින් ආරක්ෂා කරගැනීම සඳහා රෝහලේ පිරිසිදුකම ඉතා වැදගත්.
සලකා බැලිය යුතු කරුණු අතර,
- ප්‍රසූති කාමර සහ වාට්ටු පිරිසිදුව පවත්වාගෙන යනවාද?
- පිරිසිදු වැසිකිළි සහ ස්නානය සඳහා පහසුකම් තිබෙනවාද?
- අත් සේදීමට සබන් සහ පිරිසිදු ජලය තිබෙනවාද?
- වෛද්‍ය උපකරණ නිසි ලෙස විෂබීජහරණය කරනවාද?
- ආසාදන වැළැක්වීම සඳහා නිසි ක්‍රමවේද අනුගමනය කරනවාද?
පිරිසිදු පරිසරයක් පමණක් නොව, ආසාදන වැළැක්වීම සඳහා පුහුණු කාර්ය මණ්ඩලයක් සහ ක්‍රමානුකූල සෞඛ්‍ය ක්‍රමවේද තිබීමත් වැදගත්.
- දරුවා උපන් පසු මවට සහ දරුවාට ලැබෙන සහාය
රෝහලක් තෝරාගැනීමේදී අවධානය යොමු කළ යුත්තේ දරුවා බිහිවන මොහොත දක්වා පමණක් නොවෙයි. ඉන් පසුව මවට සහ දරුවාට ලැබෙන සත්කාරද වැදගත්.
විමසා බැලිය යුතු කරුණු:
- දරුවා උපන් පසු මවගේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කරනවාද?
- මව්කිරි දීම ආරම්භ කිරීමට සහ නිවැරදිව මව්කිරි ලබාදීමට සහාය ලැබෙනවාද?
- දරුවාගේ උෂ්ණත්වය, හුස්ම ගැනීම සහ අනෙකුත් මූලික තත්ත්ව පරීක්ෂා කරනවාද?
- මවට සහ දරුවාට එකට සිටීමට හැකිද, එසේ කිරීමට වෛද්‍යමය බාධාවක් තිබේ නම් ඒ ගැන පැහැදිලි කරනවාද?
- රෝහලෙන් පිටවීමට පෙර මවට සහ දරුවාට අවශ්‍ය උපදෙස් ලබාදෙනවාද?
- පසු ප්‍රසව සායන සහ දරුවාගේ පරීක්ෂණ සඳහා අවශ්‍ය මඟපෙන්වීම ලැබෙනවාද?
මවගේ සහ දරුවාගේ තත්ත්වය යහපත් නම් සමීප සම්බන්ධතාව පවත්වාගැනීම සහ මව්කිරි දීමට සහාය ලැබීම ප්‍රයෝජනවත්. එහෙත් දරුවාට විශේෂ ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය නම් ඒ අනුව සත්කාර සැලසුම් කළ යුතුයි.
- රෝහලට ඇති දුර සහ හදිසි ප්‍රවාහන පහසුකම්
ලස්සන, නවීන පහසුකම් ඇති රෝහලක් තෝරාගත්තත්, හදිසි අවස්ථාවකදී එහි ළඟාවීමට බොහෝ වේලාවක් ගතවන්නේ නම් එය ගැටලුවක් විය හැකියි.
එබැවින්,
- නිවසේ සිට රෝහලට ළඟාවීමට සාමාන්‍යයෙන් කොපමණ වේලාවක් ගතවනවාද?
- රාත්‍රී කාලයේ හෝ වාහන තදබදයක් ඇති විට එහි යාමට හැකිද?
- හදිසි අවස්ථාවකදී භාවිත කළ හැකි විකල්ප ප්‍රවාහන ක්‍රමයක් තිබෙනවාද?
- රෝහලේ හදිසි ඇතුළත් කිරීමේ ක්‍රමවේදය කුමක්ද?
- වෙනත් රෝහලකට මාරු කිරීමට සිදුවුවහොත් ඒ සඳහා ප්‍රවාහන පහසුකම් තිබෙනවාද? යන්න කලින්ම සැලසුම් කරගන්න.
ප්‍රසූතියට අදාළ හදිසි ලක්ෂණ ඇති වූ විට දුරින් පිහිටි කැමතිම රෝහලට යාමට උත්සාහ කරමින් ප්‍රතිකාර ප්‍රමාද නොකරන්න. ඔබගේ තත්ත්වයට ගැළපෙන ළඟම සුදුසු රෝහල පිළිබඳව වෛද්‍ය උපදෙස් ලබාගන්න.
- පෞද්ගලික රෝහලක්ද? රජයේ රෝහලක්ද?
මේ ගැනත් බොහෝ මව්වරුන්ට ගැටලු තිබෙනවා. පෞද්ගලික රෝහලකදී කැමති වෛද්‍යවරයාගේ සේවාව ලබාගැනීමට, පෞද්ගලික කාමරයක් ලබාගැනීමට හෝ ඇතැම් පහසුකම් තෝරාගැනීමට අවස්ථා තිබිය හැකියි. එහෙත් ඒවා රෝහලෙන් රෝහලට වෙනස් වෙනවා. රජයේ රෝහල්වලද මව සහ දරුවා සඳහා වැදගත් ප්‍රසව හා නවජාත සත්කාර ලබාදෙන අතර, රෝහල්වල සේවා සහ විශේෂ පහසුකම් එකිනෙකට වෙනස් විය හැකියි. රෝහලක් තෝරා ගැනිමේදි පහත කරුනු ගැනත් සැලකිලිමත් වෙන්න.
- ඔබට අවශ්‍ය වෛද්‍ය හා හදිසි ප්‍රතිකාර පහසුකම් තිබෙනවාද?
- මුළු ප්‍රසූති වියදම ඔබේ ආර්ථික තත්ත්වයට ගැළපෙනවාද?
- ඖෂධ, පරීක්ෂණ, සැත්කම් සහ අමතර දින සඳහා අය කරන මුදල් මොනවාද?
- රක්ෂණ ආවරණයක් තිබේ නම් එයින් ආවරණය වන දේ මොනවාද?
- හදිසි අවස්ථාවකදී වෙනත් රෝහලකට යොමු කිරීමට සිදුවුවහොත් වියදම් සහ ක්‍රමවේද මොනවාද?
රෝහල තෝරාගැනීමේදී මිල වැඩි වීම හෝ සුඛෝපභෝගී පෙනුම පමණක් ගුණාත්මකභාවයේ මිනුමක් කරගන්න එපා. ඔබට සහ දරුවාට අවශ්‍ය ආරක්ෂිත ප්‍රතිකාර ලබාගත හැකිද යන්න ප්‍රමුඛ කරගන්න.
- ප්‍රසූතියට පෙර රෝහලට ගොස් කරුණු විමසා බලන්න
හැකි නම් ගර්භණී කාලයේදීම තෝරාගත් රෝහලේ ප්‍රසව සේවා පිළිබඳ තොරතුරු ලබාගන්න. රෝහලට ඇතුළත් වීමේ ක්‍රමවේදය, අවශ්‍ය ලේඛන සහ රැගෙන ආ යුතු දේ ගැන විමසන්න.
ඔබේ වෛද්‍ය වාර්තා, ස්කෑන් වාර්තා, රුධිර පරීක්ෂණ ප්‍රතිඵල සහ ගර්භණී සායන පොත සූදානම් කර තබාගන්න. ප්‍රසූතියට යන විට ඔබ සමඟ පැමිණෙන පුද්ගලයා, ප්‍රවාහන සැලසුම සහ හදිසි දුරකථන අංක ගැනත් කලින් තීරණය කරගන්න.
ශ්‍රී ලංකාවේදී ඔබට ලබාදී ඇති ගර්භණී සායන සේවාවෙන්, පවුල් සෞඛ්‍ය සේවා නිලධාරිනියගෙන් හෝ ඔබව පරීක්ෂා කරන වෛද්‍යවරයාගෙන් ඔබේ ප්‍රදේශයේ සුදුසු රෝහල් සහ යොමු කිරීමේ ක්‍රමවේදය ගැන විමසීම ප්‍රයෝජනවත්.
- රෝහල තෝරාගැනීමට පෙර මේ ප්‍රශ්නවලට පිළිතුරු සොයාගන්න
ඔබ සොයා බැලූ කරුණු සලකුණු කරගන්න.
- මගේ ගර්භණී තත්ත්වයට මෙම රෝහල සුදුසුද?
- හදිසි සිසේරියන් සැත්කම් සහ අවශ්‍ය නිර්වින්දන සේවා ලබාගත හැකිද?
- දරුවාට හදිසි ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය වුවහොත් පහසුකම් තිබෙනවාද?
- රාත්‍රී කාලයේදීත් පුහුණු කාර්ය මණ්ඩලය සහ හදිසි සේවා තිබෙනවාද?
- මවගේ පෞද්ගලිකත්වය, ගෞරවය සහ කැමැත්තට ගරු කරනවාද?
- මව්කිරි දීම සහ පසු ප්‍රසව සත්කාර සඳහා සහාය ලැබෙනවාද?
- රෝහලට යාමට පහසුද? හදිසි ප්‍රවාහන සැලසුමක් තිබෙනවාද?
- වියදම් සහ රක්ෂණ ආවරණය පිළිබඳ පැහැදිලි තොරතුරු තිබෙනවාද?
ඔබේ දරුවාට ලෝකය හඳුන්වා දෙන පළමු මොහොත ආරක්ෂිත සහ සැනසිලිදායක අත්දැකීමක් කරගැනීමට, රෝහල තෝරාගැනීම ගර්භණී කාලයේදීම කළ යුතු වැදගත් සැලසුමක්. රෝහලක කීර්තිය, පෙනුම හෝ අනෙක් අයගේ අත්දැකීම් මත පමණක් තීරණය නොකරන්න. ඔබේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය, අවශ්‍ය වෛද්‍ය සේවා, හදිසි ප්‍රතිකාර පහසුකම්, ගෞරවනීය සත්කාර සහ රෝහලට ළඟාවීමේ පහසුව යන සියල්ල එකට සලකා බලන්න. මවගේ සහ දරුවාගේ ආරක්ෂාවට ප්‍රමුඛත්වය දෙන, ඔබේ අවශ්‍යතාවලට ගැළපෙන රෝහල තෝරාගැනීම අංක එක බව සිහි තබා ගන්න.
