ගැබිනි සමයේ 8 වන සතිය, ජීවිතයේ ලොකුම ආදර කතාව ගොඩනඟන තවත් සතියක්

ගැබිනි සමයේ 8 වන සතිය කියන්නේ ඔබේ දරු පැටියාගේ වර්ධනය ඉතා වේගයෙන් සිදුවන වැදගත් අවධියක්. ඔබට තවමත් පිටතින් විශාල වෙනසක් නොපෙනුණත්, ඔබේ ගර්භාෂය තුළ ඔබේ පුංචි පැටියාගේ ශරීරයේ වැදගත් කොටස් සහ අවයව වේගයෙන් වර්ධනය වෙමින් පවතිනවා.

මේ කාලයේදී අම්මාගේ ශරීරයත් ගැබිනි සමය සඳහා අනුගත වෙමින් විවිධ වෙනස්කම්වලට මුහුණ දෙනවා. ඒ නිසා සිරුරේ සිදුවන වෙනස්කම් ගැන අවබෝධයෙන් සිටීමත්, නිසි පෝෂණය සහ වෛද්‍ය උපදෙස් ලබා ගැනීමත් ඉතා වැදගත්.

8 වන සතියේදී බිලිඳාගේ වර්ධනය

මේ සතිය වන විට ඔබේ පුංචි පැටියාගේ ශරීර වර්ධනය ඉතා වේගවත්. බිලිඳා තවමත් ඉතා කුඩා වුවත්, ඉදිරියේදී ශරීරයේ වැදගත් කාර්යයන් සිදු කරන අවයව සහ පද්ධති වර්ධනය වෙමින් පවතිනවා. ඔව්, ඒක ලිපියට අනිවාර්යයෙන්ම එකතු කරන්න පුළුවන්. ගැබිනි සමයේ 8 වන සතිය වන විට කලලයේ සාමාන්‍යයෙන් හිසේ සිට තට්ටම් දක්වා දිග (CRL) සෙන්ටිමීටර් 1.5ක් පමණ වන අතර, බර ග්‍රෑම් 1ක් පමණ හෝ ඊට අඩු විය හැකියි. මේ අවධියේදී කලලයේ ප්‍රමාණය කුඩා රාස්ප්බෙරි ගෙඩියක් හෝ කුඩා බෝංචි ඇටයක් පමණ ලෙස සරලව සිතාගත හැකියි.

කෙසේ වෙතත්, සෑම ගැබ් ගැනීමකදීම වර්ධනයේ වේගය සුළු වශයෙන් වෙනස් විය හැකි බැවින්, අල්ට්‍රාසවුන්ඩ් පරීක්ෂණයකදී මනින CRL (Crown-Rump Length) අගය අනුව වෛද්‍යවරයා විසින් කලලයේ වර්ධනය සහ ගර්භ කාලය වඩාත් නිවැරදිව තක්සේරු කරනු ලබයි.

මොළය සහ ස්නායු පද්ධතිය

මොළය සහ ස්නායු පද්ධතියේ වර්ධනය අඛණ්ඩව සිදුවෙමින් පවතිනවා. මොළයේ විවිධ කොටස් වර්ධනය වීම ආරම්භ වන අතර, ඉදිරියේදී බිලිඳාගේ චලනය, සංවේදන සහ අනෙකුත් ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් සඳහා අවශ්‍ය ස්නායු සම්බන්ධතා වර්ධනය වීමට පටන් ගන්නවා.

හෘදය

බිලිඳාගේ හෘදය දැනටමත් වර්ධනය වෙමින් ක්‍රියා කරමින් පවතින අවධිය මෙයයි. වෛද්‍යවරයාගේ පරීක්ෂණ අනුව, අල්ට්‍රාසවුන්ඩ් පරීක්ෂණයකදී හෘද ස්පන්දනය හඳුනාගත හැකි අවස්ථා තිබෙනවා. එහෙත් සෑම ගැබ් ගැනීමකදීම එකම සතියේදී එය පැහැදිලිව දැකීමට හෝ හඳුනා ගැනීමට හැකි නොවිය හැකියි.

අත් සහ පා

බිලිඳාගේ අත් සහ පා වර්ධනය වෙමින් පවතින අතර, ඒවායේ මුල් හැඩය වඩාත් පැහැදිලි වෙමින් යනවා. ඉදිරියේදී ඇඟිලි සහ පා ඇඟිලි වෙන්ව හඳුනාගත හැකි ආකාරයට වර්ධනය වීමට පටන් ගන්නවා.

මුහුණේ වර්ධනය

මුහුණේ මූලික ව්‍යුහයන් වන ඇස්, නාසය සහ මුඛය ආශ්‍රිත කොටස් වර්ධනය වෙමින් පවතිනවා. ඔබේ පුංචි පැටියාගේ මුහුණ තවමත් සම්පූර්ණයෙන් වර්ධනය වී නොතිබුණත්, එහි මූලික හැඩය ක්‍රමයෙන් නිර්මාණය වෙමින් පවතිනවා.

අභ්‍යන්තර අවයව

ආහාර ජීර්ණ පද්ධතිය, මුත්‍රා පද්ධතිය සහ අනෙකුත් අභ්‍යන්තර අවයවවල වර්ධනය ද සිදුවෙමින් පවතිනවා. මෙම මුල් සති කිහිපය බිලිඳාගේ අවයව වර්ධනය සඳහා ඉතා වැදගත් කාලයක්.

අම්මාගේ ශරීරයේ සිදුවන වෙනස්කම්

සෑම අම්මා කෙනෙකුටම එකම අත්දැකීමක් නොලැබුණත්, මෙම කාලයේදී පහත රෝග ලක්ෂණ හෝ ශාරීරික වෙනස්කම් ඇති විය හැකියි.

• උදෑසන ඔක්කාරය සහ වමනය – Morning sickness ලෙස හැඳින්වුවත්, ඔක්කාරය දවසේ ඕනෑම වේලාවක ඇති විය හැකියි. ඇතැම් අම්මාවරුන්ට වමනය ඇති විය හැකි අතර, තවත් අයට ආහාරවල සුවඳට පවා සංවේදී බවක් දැනෙන්න පුළුවන්.
• අධික තෙහෙට්ටුව – ගර්භණීභාවය ආරම්භයේදී හෝමෝන වෙනස්කම් නිසා ඔබට පෙරට වඩා වැඩි තෙහෙට්ටුවක් දැනෙන්න පුළුවන්. ප්‍රමාණවත් නින්දක් සහ විවේකයක් ලබා ගැනීම වැදගත්.
• පියයුරුවල වෙනස්කම් – පියයුරු සංවේදී වීම, වේදනාවක් දැනීම හෝ තරමක් විශාල වීම වැනි වෙනස්කම් ඇති විය හැකියි.
• නිතර මුත්‍රා කිරීමට අවශ්‍ය වීම – හෝමෝන වෙනස්කම් සහ ගර්භාෂයේ සිදුවන වෙනස්කම් නිසා නිතර මුත්‍රා කිරීමට අවශ්‍ය විය හැකියි.
• ආහාර රුචියේ වෙනස්කම් – කලින් කැමති වූ ආහාරවලට අකමැති වීම, ඇතැම් ආහාර සඳහා දැඩි ආශාවක් ඇති වීම හෝ ඇතැම් සුවඳවලට සංවේදී වීම වැනි වෙනස්කම් ඇති විය හැකියි.
• මනෝභාවයේ වෙනස්කම් – හෝමෝන වෙනස්කම්, තෙහෙට්ටුව සහ ගැබ් ගැනීම පිළිබඳ ඇතිවන හැඟීම් නිසා සතුට, කනස්සල්ල, සංවේදී බව වැනි මනෝභාවයන් වෙනස් විය හැකියි. මෙය බොහෝ ගැබිනි මව්වරුන්ට අත්විඳිය හැකි සාමාන්‍ය අත්දැකීමක්.

අවශ්‍ය පෝෂණය

මෙම අවධියේදී “දෙදෙනෙකුට කන්න ඕනේ” කියන අදහසට වඩා, පෝෂ්‍යදායී සහ විවිධ ආහාර තෝරා ගැනීම වැදගත්.

• ෆෝලික් අම්ලය – ගර්භණී සමයේ මුල් අවධියේදී ෆෝලික් අම්ලය ඉතා වැදගත් පෝෂකයකි. වෛද්‍යවරයා නිර්දේශ කරන ෆෝලික් අම්ල අතිරේකය නියමිත පරිදි ලබා ගන්න.
• ප්‍රෝටීන් – බිත්තර, හොඳින් පිසූ මාළු, කුකුළු මස්, පරිප්පු, කඩල සහ බෝංචි වැනි ප්‍රෝටීන් සහිත ආහාර ඔබේ ආහාරයට එක් කරගන්න.
• කැල්සියම් – කිරි සහ සුදුසු කිරි නිෂ්පාදන වැනි කැල්සියම් අඩංගු ආහාර ආහාරයට එක් කරගැනීම වැදගත්. ඔබට සුදුසු අතිරේක පිළිබඳව වෛද්‍ය උපදෙස් ලබාගන්න.
• පලතුරු සහ එළවළු – විවිධ වර්ණවලින් යුත් පලතුරු සහ එළවළු ආහාරයට එක් කරගැනීමෙන් විවිධ විටමින්, ඛනිජ සහ තන්තු ලබාගත හැකියි.
• ප්‍රමාණවත් ජලය – ඔක්කාරය හෝ වමනය තිබුණත්, හැකි පමණින් දියර ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරන්න. වමනය නිසා දියර රඳවා ගැනීමට නොහැකි නම් වෛද්‍ය උපදෙස් ලබාගන්න.
• කැෆේන් ගැන සැලකිලිමත් වන්න – කෝපි, තේ සහ කැෆේන් අඩංගු වෙනත් පානයන් අධික ලෙස පානය නොකරන්න. ඔබ දිනකට ලබාගන්නා කැෆේන් ප්‍රමාණය පිළිබඳව ඔබේ වෛද්‍යවරයාගෙන් උපදෙස් ලබාගැනීම වඩාත් සුදුසුයි.
• මත්පැන් සහ දුම්පානයෙන් වළකින්න – ගර්භණී සමයේදී මත්පැන් භාවිතයෙන් සහ දුම්පානයෙන් වැළකී සිටීම ඉතා වැදගත්. වෙනත් අයගේ දුම්පානයට නිරාවරණය වීමෙන්ද හැකිතාක් වළකින්න.

ගැබිනි මවට සෞඛ්‍ය උපදෙස්

1. ඔබේ වෛද්‍ය පරීක්ෂණ අතපසු නොකරන්න

ගර්භණීභාවය තහවුරු වූ පසු ඔබට අවශ්‍ය පරීක්ෂණ සහ වෛද්‍ය හමුවීම් පිළිබඳව ඔබේ වෛද්‍යවරයා සමඟ සාකච්ඡා කරන්න.

2. ඔබ ගන්නා සියලුම ඖෂධ ගැන වෛද්‍යවරයාට කියන්න

ගැබ් ගැනීමට පෙර සිට භාවිත කළ ඖෂධ හෝ අලුතින් ගැනීමට සිතන ඖෂධ, වේදනා නාශක හෝ ඖෂධීය අතිරේකයක් වුවද වෛද්‍ය උපදෙස් නොමැතිව භාවිත නොකරන්න.

3. සෞඛ්‍ය සම්පන්න ක්‍රියාකාරකම්

වෛද්‍යවරයා විසින් වළක්වා නොමැති නම්, ගර්භණීභාවයට සුදුසු සැහැල්ලු ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම්වල නිරත වීම ප්‍රයෝජනවත් විය හැකියි. ඔබට සුදුසු ව්‍යායාම වර්ගය සහ ප්‍රමාණය පිළිබඳව වෛද්‍ය උපදෙස් ලබාගන්න.

4. ප්‍රමාණවත් විවේකයක් ලබාගන්න

ශරීරය විශාල වෙනසකට ලක්වන මෙම කාලයේදී ඔබට අවශ්‍ය විවේකය ලබා දෙන්න. තෙහෙට්ටුව දැනෙන විට ශරීරයට විවේකයක් ලබාදීම වැදගත්.

වහාම වෛද්‍ය උපදෙස් ලබා ගත යුතු අවස්ථා

ගර්භණී සමයේදී සුළු අපහසුතා සාමාන්‍ය විය හැකි නමුත්, පහත සඳහන් තත්ත්වයන් ඇති වුවහොත් වෛද්‍යවරයෙකුගේ උපදෙස් ලබා ගැනීම වැදගත් වේ.

• අධික හෝ වැඩිවන උදර වේදනාව
• අධික රුධිර වහනය
• දැඩි කරකැවිල්ල හෝ සිහි නැතිවීම
• උණ සමඟ අසනීප බව
• කිසිදු දියරයක් හෝ ආහාරයක් රඳවා ගැනීමට නොහැකි තරම් වමනය
• ඔබට අසාමාන්‍ය ලෙස දැනෙන වෙනත් බරපතළ රෝග ලක්ෂණ

මෙවැනි අවස්ථාවකදී අන්තර්ජාලයෙන් උපදෙස් සෙවීමට වඩා වෛද්‍ය උපදෙස් ලබා ගැනීම වැදගත්.

අම්මා, මේ කාලය ඔබටත් විශේෂයි…

ගැබිනි සමයේ 8 වන සතියේදී පිටතින් ඔබේ කුසෙහි විශාල වෙනසක් නොපෙනුණත්, ඇතුළතින් ඔබේ පුංචි පැටියාගේ ජීවිතයේ ඉතා වැදගත් වර්ධනයන් සිදුවෙමින් පවතිනවා.

ඔබට තෙහෙට්ටුවක් දැනෙන්න පුළුවන්. ඔක්කාරය ඇති වෙන්න පුළුවන්. සමහර දිනවල ඔබට ඔබේ ශරීරය ගැනම අලුත් අත්දැකීමක් දැනෙන්න පුළුවන්.

ඒ සියල්ල අතරේ, ඔබේ ශරීරය ඔබේ පුංචි පැටියා වෙනුවෙන් කරන මේ අපූරු කාර්යය ගැන මොහොතක් සිතා බලන්න.

අද ඔබේ පුංචි පැටියා තවමත් ඉතා කුඩා වුණත්, ඔහුගේ හෝ ඇයගේ ලෝකය දැනටමත් ඔබ තුළින් ආරම්භ වී අවසන්.

සතියෙන් සතියට ඔබේ පුංචි පැටියාගේ වර්ධනයත්, ඔබේ මාතෘත්වයේ සුන්දර ගමනත් අපිත් සමඟ එක්ව බෙදාගන්න.

මතක තබා ගන්න, ගැබිනි සමයේ අත්දැකිම් මවකගෙන් මවකට වෙනස් විය හැකියි. ඔබ අත්විඳින රෝග ලක්ෂණ වෙනත් මවකගේ අත්දැකීම්වලට සමාන නොවිය හැකිය. ඔබට කිසියම් සැකයක් හෝ අසාමාන්‍ය රෝග ලක්ෂණයක් ඇති වුවහොත්, ස්වයං ප්‍රතිකාර කිරීමට උත්සාහ නොකර වහාම සුදුසුකම් ලත් ප්‍රසව හා නාරිවේද වෛද්‍යවරයෙකු හෝ පවුල් සෞඛ්‍ය සේවා සපයන්නෙකුගේ උපදෙස් ලබා ගැනීම ඔබේත්, ඔබේ කුස තුල වැඩෙන බිළිඳාගේත් ආරක්ෂාව සඳහා හොඳම පියවර වේ.

මූලික අදහස සහ උපදෙස්

ක්‍රිෂාන්ති ගංගා කුමාරිහාමි මහත්මිය

(හෙද විද්‍යාවේදි – ගෞරව, සෞඛ්‍ය සේවා කළමනාකරණ – ගෞරව, බාහිර දේශක සහ ලේඛිකා)

සුතිකා පුහුණු අධිශ්‍රේණි හෙද නිලධාරිනි

නව ඡන්ම ළදරු දැඩි සත්කාර ඒකකය

ශික්ෂණ රෝහල, කුරුණැගල

මෙම ලිපිය සාමාන්‍ය දැනුවත් කිරීම සඳහා පමණි. ඔබගේ ගැබිනි සමය සම්බන්ධයෙන් ඕනෑම ගැටලුවක් හෝ සැකයක් ඇත්නම්, ඔබගේ ප්‍රසව හා නාරිවේද වෛද්‍යවරයා හෝ සුදුසුකම් ලත් සෞඛ්‍ය වෘත්තිකයෙකුගේ උපදෙස් ලබාගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.